5. Val av arbeidsmetode

Kvifor velje arbeidsmetode?

Når du skal utføre arbeid på eller nær elektriske anlegg, må du først ha vurdert kva arbeidsmetode som er best eigna for situasjonen. Det valet bør du basere på kva slags arbeid som skal gjerast. Dessutan bør du gjere ei grundig risikovurdering som ser på farane og risikoane knytte til arbeidsprosessen.

Kva er risikovurdering?

Ei risikovurdering handlar om å identifisere kva som kan gå gale, og korleis dei ulike farane kan påverke deg eller andre. Det kan vere alt frå elektriske sjokk, lysbogeskadar og andre ulykker. Med ei risikovurdering kan du vurdere kva sikkerheitstiltak og barrierar du må etablere for å beskytte deg.

Når risikovurderinga er utført, kan du velje den arbeidsmetoden som er tryggast. Det finst fleire måtar å jobbe på elektriske anlegg på, men ikkje alle metodar er alltid aktuelle. Val av arbeidsmetode blir bestemt av arbeidsforholda og kva slags verktøy og verneutstyr du har tilgjengeleg.

Arbeid nær spenningssette anlegg

Ein arbeidsmetode du kan bruke, er "arbeid nær spenningssett anlegg". Det betyr at du skal jobbe i nærleiken av elektriske anlegg som har straum på, men utan å berøre dei straumførande delane direkte. Vel du denne arbeidsmetoden, er det svært viktig å vurdere kva slags verneutstyr som er tilgjengeleg.

Kva er verneutstyr?

Verneutstyr er klede og utstyr som beskyttar deg mot skade. Det kan vere spesielle hanskar, vernesko, hjelmar og andre plagg som beskyttar mot elektriske farar som straumgjennomgang og lysbogeskadar.

Ei viktig vurdering er om lysbogeenergien på arbeidsstaden er høgare enn tolegrensa til verneutstyret du har tilgjengeleg. Lysbogeenergi er den energimengda som blir frigjord ved ein elektrisk lysboge. Det kan forårsake alvorlege brannskadar og annan skade på kroppen.

Dersom lysbogeenergien er høgare enn verneutstyret toler, kan du ikkje bruke arbeidsmetoden "arbeid nær spenningssett anlegg". Risikoen for skade blir då for høg.

Kva betyr det at lysbogeenergien overgår kapasiteten til verneutstyret?

Når du jobbar nær elektriske anlegg under spenning, kan det oppstå lysbogar. Eit lysbogelys er ein elektrisk lysstråle som kan oppstå dersom straumen plutseleg går gjennom lufta i ei elektrisk kortslutning.

Lysbogen kan generere høge temperaturar og brannfare. Derfor er det er viktig å vite om verneutstyret ditt er godt nok til å handtere denne typen energi.

Arbeid med opning av dører eller skuffer

Ei anna vurdering som må gjerast, er kva som skjer når du opnar dører eller skuffer på det elektriske anlegget under arbeidet. Det kan føre til at anleggsbarrieren (vernet mot elektriske farar) blir fjerna, og då kan det vere lettare å komme i kontakt med straumførande delar. Dette må planleggast nøye for å unngå farlege situasjonar.

Kva er anleggsbarrieren?

Ein anleggsbarriere er eit fysisk eller elektrisk vern som hindrar direkte kontakt med straumførande delar av eit anlegg. Det kan til dømes vere ei kapsling rundt elektriske komponentar eller ein brytar som kuttar straumen.

Når desse barrierane blir fjerna, er det viktig å ha ekstra vern, som rett verneutstyr og prosedyrar for å hindre straumulykker.

Du må derfor vurdere arbeidsmetoden nøye og planlegge det nødvendige slik at sikkerheita er vareteken før arbeidet begynner.

Test deg sjølv:

Svar på nokre spørsmål og sjå kva du hugsar av innhaldet i artikkelen.