Jobb med debattinnlegg
Tekst om høflegheit
I oppgåvene under skal de på litt ulike måtar jobbe med debattinnlegget "Når ble "jeg vil ha" det nye "hei"?" frå Aftenposten.
I debattinnlegget kan det vere fleire ord som er nye for dykk. Les derfor gjennom ordlista med forklaringar før de les sjølve innlegget:
Oppgåve 1. Les og snakk om eit debattinnlegg
Del 1: Førlesingsoppgåve
Jobb saman to og to.
Sjå på biletet over. Beskriv stemninga.
Korleis meiner de at dei som jobbar med kundar på kafé skal oppføre seg mot kundane sine?
Gi døme på korleis du som kunde kan vere vennleg og høfleg når du bestiller mat på ein kafé.
Kva tenker de er uhøfleg åtferd mot ein kafétilsett?
Del 2: Les aleine
Les debattinnlegget "Når ble "jeg vil ha" det nye "hei"?" frå Aftenposten for deg sjølv. Les ordforklaringane over her godt, og sjekk at du forstår desse orda, før du les debattinnlegget.
Del 3: Les debattinnlegget høgt
Jobb saman to og to. Les det same debattinnlegget frå Aftenposten høgt for kvarandre.
Byt på kven som les undervegs i teksten. Hjelp kvarandre med uttale av orda, og spør læraren viss de er usikre.
Del 4: Snakk saman om innhaldet
Jobb saman to og to eller i ei lita gruppe. Svar på oppgåvene under.
Kven er avsendar av debattinnlegget?
Kven er målgruppa?
Kva er hovudsynspunktet til forfattaren?
Kva argument bruker forfattaren for å få fram synspunktet sitt?
Forklar korleis avsendaren av debattinnlegget prøver å påverke kjenslene våre (patosappell).
Forklar korleis avsendaren prøver å få oss til å tru at ho kan mykje om temaet (etosappell).
Del 5: Skriv eit eige lesarinnlegg
Les først artikkelen "Kva er eit lesarinnlegg?".
Skriv eit lesarinnlegg på cirka 250 ord som svar på lesarinnlegget om høflegheit. Du bestemmer sjølv om du er einig i det forfattaren skriv, eller om du vil få fram at du er ueinig.
Hugs at du skal prøve å overtyde lesaren om at du har rett. Du kan bruke ulike verkemiddel når du argumenterer. Du kan vise til faktum, prøve å påverke kjenslene til lesaren, du kan argumentere for at du veit mykje om temaet, og at lesaren derfor bør vere einig med deg.
Sjå animasjonen under for å lære meir om korleis du kan bruke dei tre appellformene etos, logos og patos for å overtyde andre (lengde 06:55).
Oppgåve 2. Skriv ein reflekterande tekst
Les debattinnlegget "Når ble "jeg vil ha" det nye "hei"?" i Aftenposten.
Skriv deretter ein tekst på cirka 400 ord der du reflekterer over det å vere høfleg og vennleg som kunde og tilsett. Ha med døme frå debattinnlegget. Vel ei passande overskrift.
Setningsstartarar
Desse setningsstartarane kan hjelpe deg med å begynne å skrive:
Eg meiner det er fleire grunnar til at vi som tilsette bør vere høflege og vennlege. For det første ...
For det andre ...
Som tilsett i ei bedrift kan du vere høfleg ved å ...
Men kundane bør òg vere vennlege. Som Martha Vatnar Nilsen skriv i debattinnlegget sitt, så ...
Som kunde kan du vere høfleg ved å ...
Nilsen skriv òg at ...
Eg synest at ...
Eg lurer på om vi kan bli flinkare til å ...
Eg sit igjen med ein tanke om at ...
Til slutt er det verd å spørje seg om ...