Oljereinleik – ISO4406

Kva er ISO 4406?

ISO 4406 definerer metodar for å måle og klassifisere partikkelstørrelsar og konsentrasjonar i hydraulikkolje. Standarden bruker eit tretals kodingssystem som gjer det mogleg å vurdere kor rein oljen er på ein systematisk og standardisert måte.

ISO 4406 gir dermed eit felles rammeverk for vurdering av oljereinleik:

• Samanliknbarheit: Vi kan samanlikne resultata frå ulike analysar på tvers av bransjar og geografiske område.

• Forståelegheit: Kodesystemet gjer det enkelt å forstå reinleiksnivået til oljen uavhengig av lokasjon.

Definisjon av partikkelstørrelsar

ISO 4406 klassifiserer partiklar i hydraulikkolje basert på størrelse og konsentrasjon:

• ≥4 μm: partiklar som er større enn eller lik 4 mikrometer

• ≥6 μm: partiklar som er større enn eller lik 6 mikrometer

• ≥14 μm: partiklar som er større enn eller lik 14 mikrometer

Desse tre størrelseskategoriane er representerte som ein kode med tre tal, til dømes 18/16/13. Han angir talet på partiklar i kvar størrelseskategori per milliliter olje.

Grenseverdiar for partikkeltal

ISO 4406 angir talet på partiklar innanfor kvar størrelseskategori per milliliter olje slik:

• Koden 18 betyr at talet på partiklar ≥4 μm ligg mellom 1300 og 2500.

• Koden 16 betyr at talet på partiklar ≥6 μm ligg mellom 320 og 640.

• Koden 13 betyr at talet på partiklar ≥14 μm ligg mellom 40 og 80.

Desse grenseverdiane blir brukte til å evaluere om oljen oppfyller akseptable nivå for reinleik.

Oljekontroll og vedlikehald

Ved å følge ISO 4406 kan vi overvake og halde ved like oljereinleiken i hydrauliske system:

• regelmessig prøvetaking: analyse av oljeprøvar for å måle partikkelkonsentrasjon

• filtrering: bruk av passande filter for å redusere partikkelnivået og halde oppe reinleikskrava

• planlagt oljeskift: byte ut olje som ikkje lenger oppfyller standarden, for å sikre optimal systemyting

Andre faktorar som påverkar oljereinleik

ISO 4406 omfattar partikkelkontaminering, men det er òg viktig å vurdere følgande:

• Vassinnhald: Overflødig vatn kan føre til korrosjon og redusert oljeeffektivitet.

• Kjemisk stabilitet: Dei kjemiske eigenskapane oljen har, må vere stabile over tid.

• Andre forureiningar: Det kan vere luftbobler, metallfragment og slam, som kan påverke ytinga til systemet.

For å sikre optimal yting bør vi overvake og analysere hydraulikkoljen med omsyn til alle desse faktorane.

Fordelar ved å følge ISO 4406

Å konstruere og halde ved like eit hydraulikkanlegg basert på ISO 4406 har ein del fordelar:

• Forbetra systemyting: Rein olje reduserer friksjon og slitasje. Det aukar effektiviteten til systemet.

• Lengre levetid for komponentar: Redusert forureining beskyttar komponentar mot tidleg slitasje.

• Standardisert vurdering: ISO 4406 er ein påliteleg metode for å overvake og samanlikne oljereinleik.

• Kostnadsinnsparingar: ISO 4406 gir lågare vedlikehaldskostnader og redusert risiko for driftsstans.

Ulemper ved manglande overhalding

Dersom vi ikkje overheld standardar for oljekvalitet og reinleik, kan det ha negativ verknad på hydraulikkanlegget.

• Auka slitasje: Partiklar kan skade systemkomponentar og redusere levetida.

• Ineffektivitet: Forureina olje kan føre til ineffektive system og auka energikostnader.

• Driftsstans: Overflødig partikkelkontaminering kan føre til havari og nedetid.