Fag

Oppgåve

Video

Kva betyr det å lage flyt og ha variasjon i språket?

Viss du lærer deg å lage flyt og variasjon i språket ditt, kan du bli ein god skrivar. Men kva betyr dette eigentleg? Sjå ein film (lengd 4:32) om temaet og gjer oppgåver som kan gjere deg til ein betre skrivar.

Sjå ein film om godt språk

Sjå filmen om flyt og variasjon i språket (lengde 4:32)

Denne filmen handlar om flyt og variasjon i språket. Video: Åsa Abusland, Øystein Johannessen, Jarle Sten Olsen, Siren Halvorsen / CC BY-SA 4.0

Ordforklaringar til filmen

Kjede seg: å ha det kjedeleg
Førebygge: å hindre at noko skjer
Gjentakande: at noko er likt fleire gonger etter kvarandre
Variere: å gjere noko på ulike måtar, ikkje likt
Synonym: ord som betyr det same, eller nesten det same
Einsformig takt: at noko har same rytme som gjentek seg om og om igjen
Å gripe fatt: å ta tak i noko
Vise større skriveregister: å bruke mange ulike ord og kunne skrive setningar på ulike måtar

Del 1: Diskuter i grupper

Etter at de har sett filmen Varier språket over, kan de setje dykk saman i grupper og jobbe med desse oppgåvene:

Forstod de kva flyt i språket er? Forklar kvarandre.
Skriv ned dei tre råda for å skape flyt og variasjon i språket.
Kva er setningskoplarar?

Oppsummer saman med dei andre gruppene.

Del 2: Diskuter tekst i grupper

Les dei to avsnitta under. Dei har likt innhald, men bruker ulike ord for å seie det same. Bruk dei tre råda frå filmen for å forklare kvifor døme 2 har betre språk enn døme 1.

Døme 1: Tekst med dårleg flyt og variasjon

Eg liker å lese. Eg les mange bøker. Bøker er spennande. Eg liker å sjå filmar. Filmar om historie er spennande. Eg liker ikkje fotball. Fotball er kjedeleg.

Døme 2: Tekst med god flyt og variasjon

Eg liker å lese, og eg les mange bøker fordi dei er spennande. Eg er òg glad i å sjå filmar, spesielt filmar om historie. Dei synest eg er spennande. Men eg liker ikkje fotball, for det synest eg er kjedeleg.

"Fasit"

Døme 1 følger ikkje dei tre råda for variasjon i språket som du lærte om i filmen:

Alle setningane er korte.
Det er ikkje brukt setningskoplarar.
Dei same orda kjem om og om igjen. Til dømes startar mange setningar med ordet "eg".

Det andre avsnittet har både lange og korte setningar. Eit døme er: Eg liker å lese, og eg les mange bøker fordi dei er spennande. Eg liker òg å sjå filmar.

Det andre avsnittet bruker òg setningskoplarar. Mens det i det første avsnittet står Eg liker ikkje fotball. Fotball er kjedeleg, står det i det andre avsnittet Men eg liker ikkje fotball, for det synest eg er kjedeleg. Ordet "men" koplar setninga til setninga før, mens "for" koplar dei to setningane saman. Ordet "det" viser tilbake til "fotball".

Del 3: Prøv å fikse opp i eit avsnitt

Les avsnittet under. Prøv å fikse opp i det ved å
- variere lengda på setningane
- variere måten du startar setningane på
- bruke setningskoplarar

I går kjøpte eg ei ny jakke. Jakka var veldig dyr. Eg tok på jakka. Eg gjekk heim. Eg viste mamma jakka. Ho syntest ho var stygg. Eg blei sur. Eg gjekk og la meg.

Sit i grupper og les tekstane dykkar høgt for kvarandre. Gi kvarandre tilbakemelding på om de har klart å lage eit godt avsnitt.
Prøv å lage eit avsnitt saman ved å bruke dei beste setningane frå alle sine tekstar.
Les avsnitta kvar gruppe har laga høgt i klassen, eller vis dei på skjerm.

Litt hjelp?

Dette er setningskoplarar du kan bruke når du skal lage betre språk i teksten:

derfor
der
noko (noko eg synest ...)
fordi
dessutan

Gå vidare for å lære om tekstbinding i tekstar som handlar om tid.