Begrep

Bygg

Publisert: 03.06.2015, Oppdatert: 30.06.2017

Hugselappen

Sesong

Bygg vert hausta når kornet er moge, vert lagra og er å få kjøpt heile året.

Utbreiing

Bygg kan dyrkast i store delar av landet.

Med andre ord:

Latin: Hordeum vulgare

Engelsk: Barley

Tysk: Gerste

Fransk: Orge commune

Byggåker. Foto.

Bygg har vore dyrka i over 10 000 år og er truleg den eldste kulturplanta i verda. Bygg er det kornslaget som treng kortast veksttid for å mognast. Det kan dyrkast i høgareliggjande strøk og langt mot nord.

Tresking av bygg. FotoHausting av korn kallar vi tresking. Her vert ein byggåker treskt. Aks, korn og mel av bygg. Foto.Bygg: Aks med snerper, korn, gryn og mjøl. Matrett med ørret og byggrisotto. Foto.Steikt aure med byggrisotto

I 2007 vart det dyrka 455 000 tonn bygg i Noreg. Drygt 3000 tonn gjekk til mat. Det er ei aukande interesse for å nytta meir bygg til mat, fordi bygg inneheld viktige fiberstoff som er gunstige i ernæringa.

Bruk

Byggmjøl har ikkje bakeevne, men kan nyttast i mange ulike produkt, som graut og suppe, eller blanda med kveitemjøl til brød og kjeks. Det aller meste av bygget som vert dyrka i Noreg, vert nytta til dyrefôr.

Byggmjøl

Bygg vert foredla og finst som byggmjøl eller byggryn. Byggmjøl har ikkje evne til å utvikla gluten slik som kveite. Ei blanding av inntil 40 prosent bygg med sikta kveite kan gi gode resultat ved baking. Det er mogleg å baka med meir byggmjøl, men då får vi brød som vert tunge og kompakte.

Næringsinnhald

Bygg inneheld i gjennomsnitt 78 prosent karbohydrat, 9–12 prosent protein, knapt to prosent feitt og fem prosent fiber.

Sjå matvaretabellen for nærare opplysningar om næringsinnhald.