Hopp til innhold
Bokmål
Oppgave
Interaktivt innhold

Åejvie- jïh lïhtse-raajesh

Daelie edtjh åejvie- jïh lïhtse-raajesi bïjre lïeredh, jïh dejgujmie barkedh.

Åejvie- jïh lïhtse-raajesi bïjre

Åejvie-raajese lea ellies raajese, gusnie subjekte jïh verbaale, v.g.:

Åejvie-raajese

Manne (S) båatam (V).

Daah muvhth åejvie-raajesh, v.g.:

  • Manne båatam.

  • Båatam.

  • Manne edtjem båetedh.

  • Edtjem båetedh.

  • Im båetieh.

  • Im edtjh båetedh.

  • Ih goh båetieh?

  • Aellieh båetieh!

Ellies raajese aalka stoere bokstaavine jïh orrije punktuminie, gihtjeme-væhtine jallh stilleme-væhtine, v.g.:

Åejvie-raajesh

  • Manne jirreden båatam.

  • Datne aaj jirreden båatah?

  • Aellieh båetieh!

Ellies raajese maahta göökte åejvie-raajesh årrodh mah ektesne dabreldh, v.g. konjunksjovnine jïh.

Göökte åejvie-raajesh

Manne båatam jïh vïelle aaj båata.

Lïhtse-raajesh eah leah ellies raajesh, v.g.:

Lïhtse-raajese

..., mij sjædtoej bïjre.

Juktie ellies raajesinie sjïdtedh, dellie lïhtse-raajese tjuara åejvie-raajesasse dabreldh. Lïhtse-raajese dellie goh åejvie-raajesen vuelie-lïhtse, v.g.:

Åejvie-raajese jïh lïhtse-raajese

Aanta gærjam låhka, mij sjædtoej bïjre.

Vïhtesjh! Gellien aejkien komma-væhta daagkeres raajesisnie, jïh gellien aejkien ij leah.

Relatijve raajesh

Relatijve raajesh iktegisth subjunksjonaaline aelkieh. Jïjnjemes aejkien subjunksjonaale lea relatijve pronomene mij, gie jallh guhte, dan taalen jïh kasusen mietie mij raajesasse sjeahta, v.g.:

Åejvie-raajesh jïh relatijve raajesh

  • Idtjim manne govlh, maam jeehti.

  • Im daejrieh gïese dam soptsesti.

Relatijve raajesh maehtieh aaj subjunksjonaaline aelkedh mij adverbijaale. Dïhte subjunksjonaale maahta årrodh gusnie (sijjie-adverbijaale), gosse (tïjje-adverbijaale) jïh guktie (vuekie-adverbijaale), v.g.:

Åejvie-raajesh jïh adverbijaale relatijve raajesh

  • Datne daajrah gusnie dah?

  • Tjoerebe eensilaakan ussjedidh gosse laavenjassine barkebe.

  • Im manne daejrieh, guktie darjodh.

Adverbijaale lïhtse-raajesh

Adverbijaale lïhtse-raajesh adverbijaaline åejvie-raajesasse. Gellien aejkien dah aelkieh subjunksjonaaline, v.g.: goh, gosse, juktie, goske, eannan, mearan.

Åejvie-raajesh jïh adverbijaale lïhtse-raajesh

  • Öövre sæjloes lij goh gåatan bööti.

  • Tjoerem vuertedh goske bååstede båata.

  • Vuertieh ånnetji mearan manne ryöjredem.

1. laavenjasse

2. laavenjasse

Tjaelieh lïhtse-raajesh daejtie åejvie-raajesidie, juktie ellies raajesh sjidtieh.

  1. Aanta jeehti

  2. Dïhte ussjedi

  3. Manne vïenhtem

  4. Im mujhtieh

  5. Tjoerem ussjedidh

  6. Vååjnoe

3. laavenjasse

Tjaelieh åejvie-raajesh daejtie lïhtse-raajesidie, juktie ellies raajesh sjidtieh.

  1. guktie dan nïmme.

  2. jis dam sïjhth.

  3. juktie dam buektiehtidh.

  4. mïsse dam provhkedh.

  5. goh aarebi.

  6. mestie måarahtovvi.

4. laavenjasse

Tjaelieh vïjhte ellies raajesh, gusnie åejvie- jïh lïhtse-raajese ektesne dabreldh.

5. laavenjasse

Mah joekehtsh åejvie-raajesi jïh lïhtse-raajesi gaskem? Buerkesth.

Skrevet av Marit M. Fjellheim.
Sist oppdatert 28.04.2026