Hopp til innhald

  1. Home
  2. Service og samferdsel Vg1 2019-20ChevronRight
  3. HMS, etikk og personvernChevronRight
  4. Innføring i HMSChevronRight
  5. Ergonomiske prinsippChevronRight
SubjectMaterialFagstoff

Fagstoff

Ergonomiske prinsipp

Ergonomi er læra om korleis vi best mogleg kan tilpasse arbeidsoppgåvene og arbeidsmiljøet til mennesket. Dårlege ergonomiske forhold er ei av dei vanlegaste årsakene til sjukdom og fråvære.

Om ergonomi

Forenkla kan vi seie at ergonomi er eit kunnskapsfelt som handlar om tilpassing mellom arbeidsmiljø/teknikk og mennesket. For å unngå sjukdom og belastingsskadar må både arbeidsgivar og arbeidstakar ta omsyn til kva som er god ergonomi.

Riktig belasting er sunt, og rørsle er naudsynt. Målet er å redusere feilbelasting og overbelasting. Tungt og einsformig arbeid, svært belastande arbeidsstillingar og tidspress er spesielt uheldig.

Om helsekonsekvensar

Muskel- og skjelettplager er den største enkeltårsaka til sjukefråvære i arbeidslivet. Vi veit at ein del av desse plagene kjem av yrkesarbeid, men vi veit ikkje nøyaktig kor stor denne delen er.

Helseplager kan oppstå når toleransegrensene for kroppen blir overskridne. Dette er ein normal reaksjon på for høg belasting.

Årsaka kan vere at arbeidet er for tungt, for einsformig, går føre seg i uheldige arbeidsstillingar eller varer for lenge.

God ergonomi på arbeidsplassen inneber at arbeidet er fysisk tilrettelagt og føremålstenleg organisert. Det er viktig med god tilrettelegging også for dei som alt har muskel- og skjelettplager, slik at ein kan unngå sjukefråvære og eventuelt uføre.

Fakta frå Arbeidstilsynet

  • Dårlege ergonomiske forhold i arbeidsmiljøet er ei av dei største bekymringane i arbeidslivet.
  • I løpet av livet får om lag 80 prosent plager med ryggen, og heile tida er 15–20 prosent av befolkninga plaga med ryggen.

Korleis førebyggje muskel- og skjelettplager?

Arbeidsgivar har ansvar for å leggje arbeidet til rette slik at arbeidstakarane ikkje blir påførte skadar eller plager.

Som framtidig arbeidstakar bør du vere med og peike på naudsynte endringar for å betre forholda, og du må også sjølv seie frå når kroppen sine grenser er nådde. Vi har alle ulike grenser for kva som er tungt arbeid og ikkje.

Hovudreglar for å førebyggje muskel- og skjelettplager.

  • Fjern årsaka til muskel- og skjelettplagene. Finn eventuelt ei erstatning.
  • Unngå tungt arbeid og einsformig gjentakingsarbeid.
  • Byt ut tunge objekt med lettare.
  • Få hjelp av andre eller bruk hjelpemiddel til tunge løft.

Arbeidsgivar har ansvar for at du får opplæring i å forflytte saker/riktige løft og elles leggje arbeidet til rette slik at du får minst mogleg einsformig gjentakingsarbeid.

Video om HMS-arbeid og tilsyn i barnehagen

Ønskjer du å fordjupe deg i meir fagstoff om ergonomi?

Ergonomiportalen.no, rettleiing til betre ergonomi i bygg- og anleggsbransjen.

Temaside om ergonomi frå Arbeidstilsynet.

Oppsummeringsspørsmål til temaet ergonomi

  1. Kva for kompetansemål i læreplanen for faget ditt inneheld temaet ergonomi?
  2. Kva inneber dette kompetansemålet at du skal lære? Diskuter med ein medelev.
  3. Kva utfordringar trur du at du møter på i yrkesvalet ditt når det gjeld tunge løft og arbeidssituasjonar?
  4. Kva kan du sjølv gjere framover for å førebyggje belastningsskadar i yrket ditt?

Hugs

Dårlege ergonomiske forhold er ei av dei vanlegaste årsakene til sjukdom og fråvere.

Læringsressursar

Innføring i HMS