Kniv og samanstilling

Film om vedkløyvaren (2:51)

Funksjonen til kniven

Kniven er den mest kritiske komponenten i ein vedkløyvar. Han må vere solid, skarp og rett montert for å kunne dele ved effektivt. Her er det viktig at du vel rett type materiale og eventuelt vurderer om det kan vere formålstenleg å gjennomføre varmebehandling av skjereegga, som til dømes herding.

Produksjon av kløyvekniven

Kniven kan produserast på fleire måtar, avhengig av tilgjengeleg utstyr. Ein enkel metode er å kutte knivsbladet ut frå eit flatstål ved hjelp av ein vinkelslipar.

Har du tilgang til eit CNC-styrt skjerebord med plasma- eller laserskjerar, er dette òg eit veldig godt alternativ.

Etter utskjeringa må knivegga slipast skarp, til dømes ved bruk av bandslipar, benkslipar eller vinkelslipar. Alternativt kan du frese ut kniven med ein skråstilt fres, det gir ei jamn og presis egg.

For at knivegga skal vare lenge, kan du òg vurdere om det vil vere formålstenleg å gjennomføre varmebehandling, til dømes herding.

Innfestinga av kløyvekniven

For å feste kniven til vedkløyvaren sveisar du ei dreidd hylse inn i den eine enden. Hylsa blir produsert i ein dreiebenk og fungerer som eit feste for akslingen. Korrekt plassering av hylsa er avgjerande for at kniven skal bevege seg stabilt under bruk.

Feste og utforming av handtak

I motsett ende av kniven monterer du handtaket som gir brukaren eit godt grep. Handtaket kan lagast på ulike måtar, til dømes ved å dreie eit ergonomisk handtak med serratert grep eller ved å bruke ein rund aksling som blir forma med ein vinkelslipar. Begge metodane gir eit funksjonelt resultat, men eit dreidd handtak kan gi betre komfort ved bruk.

For å sikre at handtaket er parallelt med knivbladet, må det bli festa presist under sveisinga. Dette kan du gjere ved hjelp av tvinger eller sveisetenger støtta opp av skrotmateriale som held delane i rett posisjon til sveisen er kjølt ned.

Montering av kniven på ramma

Det finst fleire løysingar for å feste kniven til ramma. Den enklaste metoden er å kappe ein aksling, føre han gjennom kniven og ramma og sveise han fast. Denne løysinga er solid, men han gjer det vanskeleg å fjerne kniven for sliping eller anna vedlikehald.

Ein meir fleksibel metode er å maskinere både akslingen og ein mutter i dreiebenken. Då kan ein demontere kniven og vedlikehalde han ved like ved behov. Sjølv om denne løysinga krev meir presisjonsarbeid, gir ho ein fin kontrast mellom det grovt sveiste stålet i ramma og dei maskinerte mutterane.

Uansett kva monteringsmetode du vel, resulterer prosessen i ein solid og funksjonell vedkløyvar.

Overflatebehandling

Når du har laga vedkløyvaren ferdig, kan du vurdere om du vil overflatebehandle delane. Det er då viktig å tenke på i kva miljø ein slik vedkløyvar skal stå, om han kan bli utsett for fukt, om det er fare for at delane kan ruste, og om dette har innverknad på funksjonen til vedkløyvaren.

Viss du vel å overflatebehandle, kan du gjere det på ulike måtar, som måling, lakkering, pulverlakkering eller blånering.

Med rett utføring kan dette bli eit verktøy som varer i mange år.