Raajese-bigkeme

Raajese-bigkemen bïjre
Raajese-bigkeme (syntakse) lea learoe guktie raajesh bigkedh. Raajesi leah joekehts lïhtsh. Raajese-lïhtsh grammatihkeles funksjovnh, goh subjekte (S), ryöktesth objekte (RO), ov-ryöktesth objekte (OR-O), verbaale (V) jïh adverbijaalh (ADV).
SOV-gïele jïh V2-gïele
Åarjel-saemien lea SOV-giele jïh daaroen jis V2-gïele.
Åarjelsaemien-gïelen nöytraale raajese-bigkeme lea SOV, gusnie S lea raajesen subjekte, O raajesen objekte jïh V raajesen verbaale:
S | O | V |
|---|---|---|
| Aehtjie | bïjlem | vuaja. |
Åarjel-saemien lea SOV-gïele, dan åvteste verbaale minngemes sæjjan båata.
Daaroen-gïelen raajese-bigkeme lea SVO:
S | V | O |
|---|---|---|
| Far | kjører | bil/bilen. |
Daaroen lea V2-gïele, dan åvteste verbaale raajesen mubpien sæjjan båata raakte subjekten minngelen.
Raajesh viehkie-verbine
Viehkie-verbh leah verbh mah eah maehtieh oktegims raajesisnie årrodh, dah tjuerieh åejvie-verbine ektine årrodh:
edtjedh, galkedh, maehtedh, sïjhtedh, sjïdtedh, tjoeredh/tjoeveridh
Viehkie-verbem sojjehtibie persovni, taali jïh tïjji mietie jïh mubpie verbe, dïhte åejvie-verbe, infinitijvesne:
S | V | O | V |
|---|---|---|---|
| Aehtjie | edtja | bïjlem | vuejedh. |
Vïhtesjh, viehkie-verbe raajesen mubpien sæjjan båata raakte subjekten minngelen.
Guhkebe raajesinie adverbijaaligujmie, dellie dah adverbijaalh maehtieh joekehts sijjine jijhtedh, v.g.:
Aehtjie bïjlem vierhkie-sæjjan daan biejjien vuaja.
Aehtjie bïjlem daan biejjien vierhkie-sæjjan vuaja.
Aehtjie bïjlem daan biejjien vuaja vierhkie-sæjjan.
Aehtjie bïjlem vierhkie-sæjjan vuaja daan biejjien.
Aehtjie bïjlem vuaja vierhkie-sæjjan daan biejjien.
Daan biejjien aehtjie bïjlem vuaja vierhkie-sæjjan.
Relatert innhald
Lohkh faage-sæjroem «Raajese-bigkeme» jïh darjoeh laavenjasside.