Parallellkopling
R 1 = R 2 =10 Ω
Ein resistans på 10 Ω som blir kopla i parallell til ein annan resistans på 10 Ω, vil berre utgjere halvparten så stor totalresistans mot straumen, fordi straumen no har to moglege løp å ta. Kretsen slepper gjennom dobbelt så mykje straum.
Hovudstraumen I blir lik summen av greinstraumane I R 1 og I R 2 .
I eit greinpunkt er summen av alle inngåande straumar lik summen av alle utgåande straumar.
Straumen i ei parallellkopling I = I 1 + I 2 + I 3 + I 4 + …
Døme Døme 1
I ei parallellkopling med to resistansar R1 og R2 blir greinstraumane målte til I R 1 = 2 A og I R 2 = 4 A .
Kor stor er då hovudstraumen til kretsen I?
I = I R 1 + I R 2 = 2 A + 4 A = 6 A
Døme 2
I ei parallellkopling med to resistansar R1 og R2 blir greinstraumen målt til
I R 1 = 2 A
og hovudstraumen til I = 10 A. Kor stor er då greinstraumen I R 2 ?I R 2 = I – I R 1 = 10 A – 2 A = 8 A
Delspenningane i ei parallellkopling er alltid lik hovudspenninga.
U = UR 1 = UR 2 = UR 3 = UR 4 =…
Døme I ei parallellkopling med to resistansar R1 = 10 Ω og R2 = 15 Ω blir greinstraumane målte I R 1 = 2 A . Kor stor spenning er parallellkretsen tilkopla?
U = U R 1 = R1 · I R 1 = 10 Ω x 2 A = 20 V
Kor stor er då greinstraumen I R 2 ?I R 2 = U R 2 = 20 V 15 Ω = 1,333 A
Kor stor er den totale resistansen til parallellkretsen R?
I = I R 1 + I R 2 = 2 A + 1,333 A = 3,333 A R = U I = 20 V 3 ,333 A = 6 Ω
Totalresistansen i ei parallellkopling (generell formel):
1 R = 1 R 1 + 1 R 2 + 1 R 3 + 1 R 4 + . . .
Døme Kor stor totalresistans har ei parallellkopling med to resistansar R1 = 10 Ω og R2 = 15 Ω ?
Formelen nedanfor gjeld for to og fleire motstandar:R = 1 1 R 1 + 1 R 2 = 1 1 10 Ω + 1 15 Ω = 6 Ω
Vi kan òg bruke ein formel for to motstandar:R = R 1 · R 2 R 1 + R 2 = 10 Ω · 15 Ω 10 Ω + 15 Ω = 6 Ω
I ei parallellkopling er alltid totalresistansen R mindre enn den minste av dei tilkopla resistansane.
Døme Kor stor totalresistans har ei parallellkopling med to resistansar R1 = 1 Ω og R2 = 1000 Ω?
R = R 1 · R 2 R 1 + R 2 = 1 Ωx 1000 Ω 1 Ω + 1000 Ω = 0,999 Ω
Parallellkopling med 3 resistansar.
R 1 = 10 ΩR2 = 15 ΩR3 = 20 Ω, U = 48 V
Døme Rekn ut den totale resistansen til parallellkretsen og hovud- og greinstraumar.
I R 1 = U R 1 = 48 V 10 Ω = 4,8 A I R 2 = U R 2 = 48 V 15 Ω = 3,2 A I R 3 = U R 3 = 48 V 20 Ω = 2,4 A I = I R 1 + I R 2 + I R 3 = 4,8 A + 3,2 A + 2,4 A = 10,4 A R = U I = 48 V 10 ,4 A = 4,615 Ω
Kombinert serie- og parallellkopling
R 1 = 10 Ω , R 2 = 15 Ω , R 3 = 20 Ω, U = 48 V
Døme Kombinert serie- og parallellkrets
Rekn ut hovud- og greinstraumar og spenningane over parallellkoplinga U p og U R 3
Resistansen i parallellkretsen:
R p = R 1 · R 2 R 1 + R 2 = 10 Ωx 15 Ω 10 Ω + 15 Ω = 6 Ω
Den totale resistansen til kretsen:
R = R3 + R p = 20 Ω + 6 Ω = 26 Ω
I = U R = 48 V 26 Ω = 1,846 A
U R 3 = R3 · I = 20 Ω · 1,846 A = 36,92 V
U p = R p · I = 6 Ω · 1,846 A = 11,076 V I R 1 = U p R 1 = 11 ,076 V 10 Ω = 1,1076 A
I R 2 = U p R 2 = 11 ,076 V 15 Ω = 0,7384 A