1. Home
  2. Kokk- og servitørfag Vg2ChevronRight
  3. Økonomi og salChevronRight
  4. Kalkulasjon og svinnChevronRight
  5. PåslagsmetodenChevronRight
SubjectMaterialFagstoff

Fagartikkel

Påslagsmetoden

Det finst mange ulike måtar å fastsetje prisen på eit produkt på. Her skal vi sjå på korleis vi kan bruke påslagsmetoden for å komme fram til rett pris.

Bilde av en bakerieier. Foto

Farek brukar påslagsmetoden

Farek er tilsett som servitør i ein stor kafé som sel enkle lunsjrettar og kaffi. Dei har òg utsal av ymse drikkevarer. Farek skal rekne ut salsprisen på mineralvatn og vel å bruke påslagsmetoden. Det er ei forenkling av sjølvkostmetoden.

Sparer tid

Farek veit at han har mange ulike drikkevarer i butikken. Ved å bruke påslagsmetoden sparer han mykje tid samtidig som han sikrar seg ein grei kontroll med dei aller fleste prisane. Mens sjølvkostmetoden brukar ni trinn på å komme til ferdig pris, kan Farek nøye seg med fire.I oppgåvene til dette temaet får du prøve metoden på fleire ulike vareslag.

Første trinn – rekne ut direkte varepris

Farek finn innkjøpsprisen til vara på pakksetelen eller fakturaen. Mineralvantet kjem i kassar på 24 flasker. Kvar kasse er oppgitt å koste 200 kr utan meirverdiavgift.

  • Innkjøpsprisen per flaske mineralvatn blir då 8,33 kroner (200 kr : 24 flasker = 8,33).
Direkte varepris
200 kr : 24 = 8,33 kr

Andre trinn – rekne ut andre direkte kostnader

Heile varepartiet består av 10 kassar

  • Det er 24 flasker i ein kasse (10 · 24 = 240 flasker).
  • Den totale fraktkostnaden er på 500 kroner.
  • Fraktkostnad per eining blir 2,08 kroner (500 kr : 240 flasker = 2,08 kr).
Andre direkte kostnader
Fraktpris per eining
500 kr : 240 = 2,08 kr

Tredje trinn – rekne ut inntakskost

Farek summerer direkte varekostnad og andre direkte kostnader og får ein inntakskost på 10,41 kroner.

Inntakskost
Innkjøpspris
+ Andre direkte kostnader
8,33 kr
2,08 kr
= Inntakskost
10,41 kr

Fjerde trinn – multipliser inntakskost med påslagsfaktor

Farek har fått eit sett med ulike påslagsfaktorar for ulike varegrupper. Årsakene til at påslaga varierer, er fleire:

  • Nokre varer går lett ut på dato, slik at ein må ta inn litt ekstra for å dekkje opp for dei varene som må kastast.
  • Nokre varer ligg lenger i hylla enn andre, og dei skal difor ha litt meir påslag for lagerkostnaden. Enkelte varer er særleg utsett for svinn.
  • Enkelte varer er òg særleg utsett for merksemd frå kundane som samanliknar prisar på varer frå konkurrentar. Desse varene får difor ein låg påslagsfaktor.

Føremålet med ein påslagsfaktor er uansett å dekkje inn indirekte kostnader, forteneste og meirverdiavgift.

  • Inntakskost var 10,41 kroner.
  • Påslagsfaktor er 1,9 for denne typen varer.
  • Salspris blir 19,78 kroner.
Salspris
Påslagsfaktor for
mineralvann er 1,9
10,41 kr x 1,9 = 19,78 kr
= Avrunda salspris
19,90 kr

I tråd med kjedene sin politikk for prising av varer rundar ein denne summen av slik at den ligg ti øre under nærmaste krone, altså 19,90.

Hugselapp

  • Inntakskost er det du betalar for å ta ei vare inn i bedrifta.
  • Kalkulasjonstalet skal dekkje alle kostnader, forteneste og meiverdiavgift.

Læringsressursar

Kalkulasjon og svinn