Hopp til innhald

  1. Home
  2. Kokk- og servitørfag Vg2ChevronRight
  3. DrikkevarerChevronRight
  4. VinområdeChevronRight
SubjectMaterialFagstoff

Fagartikkel

California - historikk og klimasoner

Fransiskanarmunkane planta dei første Mission-druene på misjonsstasjonane sine i California på siste halvdelen av 1700-talet. Sidan kom det innvandrarar frå mange land, som hadde med seg vinstokkar.

Kollasj: California

Historikk

bilde over vinområder i california
Bilde over vinområder i california.

Innvandrarar frå mange land hadde med seg vinstokkar til California. Mest berømt er ungararen Agoston Haraszthy, som rundt 1860 innførte 100 000 vinplantar fordelte på cirka 300 artar. Han la ned eit stort arbeid i innsamling av og forsking på drueplantar. Sidan er landbruksvitskap og jordforsking med tanke på druedyrking blitt universitetsutdanning i California.

Under forbodstida (1920–1933) var all produksjon og sal av alkohol ulovleg i USA. Deretter fekk vi den andre verdskrigen, så det er eigentleg først etter 1950 at California har begynt den moderne framgangen.

Klimasonene

Alt etter om vinregionane ligg i nord eller sør, ute ved kysten eller inne i landet, vil nedbør og temperatur variere stort. Derfor er dei delte inn i fem klimasoner:

  • Sone 1 Dette er den kaldaste sona og har liknande temperaturar som i Nord-Frankrike og Tyskland. Finst i kystområda.
  • Sone 2 Denne sona er òg forholdsvis kjølig og liknar Bordeaux. Finst òg i kystområda.
  • Sone 3 Denne sona liknar Toscana eller Rôhnedalen. Finst i indre og lune kystområde.
  • Sone 4 Her begynner temperaturen å bli høg, han liknar Midt- eller Sør-Spania. Finst innover i landet.
  • Sone 5 Dette er varme område som i Nord-Afrika. Her produserer ein gjerne sterkvin. Dei varmaste delane av Central Valley.

Vinlovar

USA har ikkje vinlovar som dei vi kjenner frå Europa. Det er ei rekkje grunnar til det. Dei har ikkje nokon lang vintradisjon, regionane har ingen bestemte druetypar eller produksjonsmetodar, dei blandar diverse druetypar som dei vil, og det er ofte smaken kunden vil ha, og profitt som styrer det heile. I USA står òg produsentane svært frie med omsyn til namnebruk. Dei kallar vinane burgundy, rhine, chablis og champagne heilt tilfeldig. Etter handelsavtale med EU kan desse vinane ikkje eksporterast ut av USA.

En flaske vin fra Rothschild og en vinkork fra Cuvaison Chardonnay

USA har likevel sett på den franske AOC-klassifiseringa og har oppretta ei rekkje geografisk avgrensa AVA-område (Approved Viticultural Area). Det går stort sett på reguleringar for årgangs- og eidruevinar. Om éi drue er oppgitt på etiketten, skal det vere minst 75 prosent av den drua. Om vingard er oppgitt, skal 95 prosent av druene vere frå den garden, og er årgang angitt, må 95 prosent av druene vere frå det året.

Skal du kunne velje ut amerikansk kvalitetsvin, må du nesten vite kva den enkelte produsenten står for. Derfor trekkjer vi fram nokre kjende namn og stader, men det finst sjølvsagt mange fleire.

Det finst ei gruppeinndeling, utan at det er nokon kvalitetsgaranti. Det er desse:

  • Generics: Vinen kjem frå eit definert geografisk område. Det blir brukt europeiske distriktsnamn for å beskrive ein bestemt vinstil.
  • Varietals: Namngir druesort når minst 75 prosent kjem frå éi drue.
  • Proprietaries: Omtrent som slottsvin, altså tappa på ein bestemt eigedom.
bilde av En flaske hvitvin fra Fetzer vinmarker

Læringsressursar

Vinområde

Kva er kjernestoff og tilleggsstoff?
SubjectEmne

Fagstoff

  • SubjectMaterialFagstoff

    Australia

  • SubjectMaterialFagstoff

    Frankrike

  • SubjectMaterialFagstoff

    Bordeaux

  • SubjectMaterialFagstoff

    Chablis

  • SubjectMaterialFagstoff

    Loire

  • SubjectMaterialFagstoff

    Alsace

  • SubjectMaterialFagstoff

    Champagne

  • SubjectMaterialFagstoff

    Italia

  • SubjectMaterialFagstoff

    Piemonte

  • SubjectMaterialFagstoff

    Veneto

  • SubjectMaterialFagstoff

    Portugal

  • SubjectMaterialFagstoff

    Spania

  • SubjectMaterialFagstoff

    Tyskland

  • SubjectMaterialFagstoff

    Rhindalen

  • SubjectMaterialFagstoff

    Afrika

  • SubjectMaterialFagstoff

    Bulgaria

  • SubjectMaterialFagstoff

    Austerrike

  • SubjectMaterialFagstoff

    Ungarn

  • SubjectMaterialFagstoff

    Amerika

    Tilleggsstoff er fagstoff
    AdditionalTilleggstoff
  • SubjectMaterialFagstoff

    Sør-Amerika – Argentina

    Tilleggsstoff er fagstoff
    AdditionalTilleggstoff
  • SubjectMaterialFagstoff

    Sør-Amerika, Chile og Uruguay

    Tilleggsstoff er fagstoff
    AdditionalTilleggstoff
  • SubjectMaterialFagstoff

    Nord-Amerika

    Tilleggsstoff er fagstoff
    AdditionalTilleggstoff
  • Tilleggsstoff er fagstoff
    AdditionalTilleggstoff
  • SubjectMaterialFagstoff

    Vinregionar i Australia

    Tilleggsstoff er fagstoff
    AdditionalTilleggstoff
  • SubjectMaterialFagstoff

    Médoc og Graves

    Tilleggsstoff er fagstoff
    AdditionalTilleggstoff