Hopp til innhald

  1. Home
  2. Matematikk for samfunnsfagChevronRight
  3. AlgebraChevronRight
  4. LogaritmarChevronRight
SubjectEmne

EMNE

Logaritmar

Talet som 10 må opphøgjast i for å gi eit tal a, kallar vi for den briggske logaritmen til a. Kvar trur du namnet «briggske» kjem frå?

Fargerikt bilde av mennesker, høytalere og lyd i kaos. Illustrasjon.

Logaritmetabellar blei brukte i norsk skule fram til 1970-talet. Då tok kalkulatoren over. Spør nokon vaksne du kjenner om dei hugsar logaritmetabellane. Kanskje nokon har ein gammal tabell liggjande?

Vi skal bruke logaritmar til å gjere uttrykk enklare og løyse likningar og ulikskapar. Når vi til dømes skal løyse problem knytte til eksponentiell vekst, får vi bruk for å løyse eksponentiallikningar. Det er likningar der den ukjende opptrer som eksponent i ein potens. Ei aktuell problemstilling er til dømes kor mange år det tek før eit beløp som står i banken, har fordobla seg. Då må vi løyse ei eksponentiallikning, det vil seie ei likning der den ukjende er i eksponenten i ein potens.

Logaritmar er også greitt å bruke på storleikar som varierer mykje. Til dømes kan lydtrykket til eit lydsignal variere over eit område som svarar til ein billion, eller ein million millionar. For å sleppe å operere med så store variasjonar, kan vi i staden for talet sjølv oppgi kor mykje 10 må opphøgjast i for å få talet – altså logaritmen til talet.

Læringsressursar

Logaritmar

SubjectEmne

Fagstoff

SubjectEmne

Oppgaver og aktiviteter