Hopp til innhald

  1. Home
  2. NDLA filmChevronRight
  3. LæringsstiarChevronRight
  4. DogmefilmChevronRight
SubjectMaterialFagstoff

Fagartikkel

Dogmefilm

Dogmefilmane ønskjer å vere ei motvekt til kommersiell filmindustri og blir laga med enkelt utstyr. Handlinga går føre seg på ein stad og utan at vi flyttar oss i tid.

Personene bak de danske dogmefilmene: (fra venstre) Kristian Levring, Søren Kragh-Jacobsen, Lars von Trier og Thomas Vinterberg
Personane bak dei danske dogmefilmane: (frå venstre) Kristian Levring, Søren Kragh-Jacobsen, Lars von Trier og Thomas Vinterberg

Kva er ein dogmefilm?

Dogmefilm er eit konsept som blei introdusert i 1995 av ei gruppe danske filmregissørar som kalla seg Dogme 95. Gruppa ønskte å skape ei motvekt mot kommersialiseringa og fokuset på effektmakeri i film. For å oppnå dette laga dei ei rekkje reglar som skulle sikre at filmane blei enkle, og som regissørane måtte skrive under på. Dei mest kjende dogmefilmane er Festen (Thomas Vinterberg) og Idiotane (Lars von Trier).

I den danske dogmefilmen Idiotane blir vi kjent med ei gruppe unge vaksne som bestemmer seg for å spele idiotar, og deira møte med eigne og andre sine fordommar. I dette klippet vender Karen heim til foreldra sine, men det går ikkje så bra.

I Thomas Vinterberg sin film Festen (1998) møter vi ein familie som samlar seg for å feire 60-årsdagen til husfaren. Stemninga er god heilt til den eldste sonen held tale. Han fortel om ein barndom med massive seksuelle overgrep.

Festen (trailer - remix)

Ti reglar som regissørane skal følgje

  1. Opptak må gjerast på staden. Ein må ikkje hente rekvisittar. (Dersom ein treng ein spesiell rekvisitt for historia, må innspelingsstaden leggjast dit denne tingen finst.)
  2. Lyden må aldri takast opp separat frå bileta – eller omvendt. (Musikk kan ikkje brukast med mindre han blir spela inn på opptaksstaden.)
  3. Kamera må haldast i handa. Alle rørsler som kan gjerast med hendene, er tillate. (Ingen opptak må finne stad der kamera står – opptaka må skje der innhaldet i filmen går føre seg.)
  4. Filmen må vere i fargar. Spesiallys / kunstig lys er ikkje tillate. (Dersom det er for lite lys for opptak, må ein utelate scena eller bruke ei enkel lampe på kameraet.)
  5. Optiske effektar og filter er forbode.
  6. Filmen må ikkje innehalde overflatisk action. (Mord, våpen o.l. må ikkje vere med.)
  7. Forskyvingar i tid og geografi er forbode. (Det vil seie at filmen må gå føre seg her og no.)
  8. Sjangerfilm er ikkje akseptert.
  9. Filmformatet må vere Academy 35 mm.
  10. Regissøren må ikkje krediterast.

Norsk dogmefilm

Mona Hoels Når nettene blir lange (trailer - remix) blir rekna som den første heilaftans dogmefilmen i Noreg. Vi møter ein storfamilie på veg til julefeiring på fjellet i leigd hytte. Konfliktane kjem raskt til overflata med mamma, pappa og fire vaksne born med kvar sin familie, ein hund og svigerfamilie frå Polen. Det heile blir ikkje betre når det blir for mykje av juledrammen.

Sjølv om både Festen og Når nettene blir lange handlar om tilhøve i den nære familien, er det ikkje noko som tilseier at ein dogmefilm må handle om slike relasjonar. Dei ti reglane er først og fremst stilmessige retningsliner.

Skuespillere og filmfolk i trang hytte. Foto.
Innspeling av den nye dogme-filmen "Når nettene blir lange" på Gålå. Her frå innspelinga av juleselskap i iskald hytte.

Læringsressursar

Læringsstiar

SubjectEmne

Læringssti

SubjectEmne

Fagstoff

SubjectEmne

Oppgaver og aktiviteter

SubjectEmne

Kildemateriale